برگ نخست از آغاز و دیباچهٔ نگارنده افتاده است، اما از مطالب باقیماندهٔ دیباچه چنین برمیآید که: «چون در این روزگار، برای بیشتر مردم، تحصیل کتابهای مفصل و آگاهی از مطالب آنها دشوار و حتی گاهی ناممکن بود، از این رو این چند کلمه که در این کتاب گرد آمده، مشتمل بر حکایات و مسائل واجبی است که از برخی از کتب معتبر و متداول اصحاب، به ویژه «روضة الواعظین»، به اختصار و گزینش فراهم آمده است تا برادران دینی را فراگیری آن و عمل به مضامینش با سهولت و کوشش ممکن گردد. نام این رساله «ارشاد الضالین» نهاده شده و مشتمل است بر مقدمه، نود و نه مجلس و خاتمه». گرچه در دیباچه، کتاب مشتمل بر نود و نه مجلس معرفی شده و مؤلف ظاهراً قصد تدوین اثری منسجم با آن ساختار را داشته است، اما نسخهٔ موجود به رسالهای با کاربری منبری و وعظی تغییر یافته است. دو مجلس نخست، عنوان مشخص و ساختاری منظم دارند: «مجلس اول در بیان فضایل عقل و علم، مشتمل بر دو مشکوه؛ و مجلس دوم در معرفت الله، مشتمل بر پنج مطلب». اما پس از آن، نظم و انسجام اولیه در رساله از میان میرود و مطالب به صورت مجالس وعظ و خطابه، بدون چارچوب مشخص، تدوین میشوند. از جایی به بعد، با واژهٔ «تمت» پایان مجلس اعلام شده، و مجلس بعدی بدون مقدمه و خطابه آغاز میشود. تنها چند مجلس دارای عنوان هستند، از جمله: «حدیث احد» (گ ۴۶ر)، «قصه وفات خدیجه کبری» (گ ۵۰ر)، و «باب در معاشرت مردم» (گ ۹۰پ). همچنین در برگ ۷۳ر، صفحاتی از ابتدای کتاب «مباحثه النفس» تألیف محمدطاهر قمی درج شده است. نام مؤلف در جای دیگری از نسخه ذکر نشده، اما در آغاز یکی از منبرها چنین آمده است: «به عرض برادران ایمانی و اخلاء روحانی... میرساند فقیر حقیر نامه سیاه و غرقه شده در ردای گناه، محتاج برحمت معبود، ابن عبدالعلی محمد حسینی...» (گ ۵۱پ). به نظر میرسد که این عبارت، نام گردآورنده و واعظ این مجالس باشد و به عنوان نگارنده انتخاب شد. با بررسیهای انجامشده بر اساس محتوای نسخه و نام مؤلف، نسخهٔ مشابهی شناسایی نشد.
(يادداشت توصيفی) بیشتر
شناسگر:
ACC10D25-2AC7-4D02-AF13-65A255C85FE5
(Guide)
نوع تزئینات:
بالاي عبارات عربي به رنگ مشکي خط کشيده شده است
توصیف:
جلد از عطف جدا شده
(آسيبهای نسخه)
معرفي نسخه: مؤلف در مقدمه مي گويد: بعون الله براي تو پاره اي از اصول و فروع و صفات حميده و قدري از اصول علم برزخ و اهوال قيامت را بيان ميکنم. درضمن چند مجلس بتقديم الا هم فا الاهم بعد از آنکه چند کلمه از عقل و علم بيان نموديم و الله الموفق للصواب ... در بيان .. عقل و علم است و فضايل آن ... به دو تاوان مشتمل است بر دو مشکوه . مشکوه اول در فضيلت عقل است ...
(يادداشتهاي نسخه) بیشتر
برخي از صفحات به صورت چليپا نوشته شده و داراي مطالب پراکندهاي من جمله در < حديث احد، قصه وفات خديجه کبري ،مباحة النفس، و ... است.
(يادداشتهاي نسخه)
